Πολλά είδαμε κι άλλα τόσα ακούσαμε τους τελευταίους μήνες για τους μαθητές των σχολείων μας, για την «καλοκακομαθημένη» νεολαία μας, την έλλειψη του προβληματισμού και της κριτικής ικανότητας κι ευθυκρισίας των παιδιών. Πολλά τα περιστατικά…. κάποια για γέλια κι άλλα για κλάματα…. σε πολλές περιπτώσεις με μαύρο δάκρυ.
Σκέφτομαι όμως ότι δεν είναι αυτή η εικόνα των παιδιών που έχω τόσα χρόνια γνωρίσει, μέσα από το επάγγελμα μου, ως καθηγήτρια, φιλόλογος. Εγώ έχω γνωρίσει παιδιά με χιούμορ, με ευστροφία και οξύνοια , με ευγένεια και ήθος. Όλα με τα ελαττώματά τους- όπως όλοι μας άλλωστε- με μεγάλες δόσεις αφέλειας, με την «απαιτούμενη» επιπολαιότητα και τον αυθορμητισμό της εφηβείας τους.
Μέσα σε όλα αυτά λοιπόν που αφορούσαν στους μαθητές, και έδιναν μια ομολογουμένως αρνητική εικόνα, έτυχε το αποκορύφωμα: τα κυπριακά καλλιστεία και η «απείρου κάλλους (;)» μεγαλειότης της εγκεφαλικής παράλυσης κάθε ίχνους απλής μορφής επικοινωνίας με το γύρο περιβάλλον. Παρακολουθώντας λοιπόν γνωστή ελληνική σατιρική εκπομπή, ξεπροβάλλει ένα βίντεο- (ευτυχώς) απόσπασμα στο οποίο οι υποψήφιες όφειλαν να πουν ΚΑΤΙ, οτιδήποτε βρε αδελφέ, που να αφορά μια λέξη που τυχαία θα τους έδιναν. Άγχος, ταραχή, χτυποκάρδι μιας και η καριέρα Πυρηνικού Φυσικού εξαρτάται από αυτές τις απόψεις που θα ακουστούν! Άλλωστε είναι γνωστό ότι κάθε εξειδικευμένο εργαστήριο της NASA και τους Ελβετικού CERN στέλλει εκπαιδευμένους ανιχνευτές ταλέντων- ιδιοφυών στο Ππππαβίλλιον για να στρατολογήσουν την επόμενη ΣΤΑΡ στην υπηρεσία διάσωσης της ανθρωπότητας- και όχι μόνο!
Μετά την πρώτη ψυχρολουσία, άρχισαν να γυρίζουν διάφορα στο κεφάλι μου: νεαρές κοπέλες που έπρεπε να είναι με τα μανίκια σηκωμένα για να «φάνε τον κόσμο με το κουτάλι», κορίτσια στην φάση που θα έπρεπε να θέλουν να αλλάξουν τον κόσμο, που θα έπρεπε να αρπάζουν ευκαιρίες για να δείξουν δυναμισμό μιλούσαν, εκφράζονταν και επικοινωνούσαν με τους γύρω τους σαν να είχαν πλειοψηφία νεκρών κυττάρων στον εγκέφαλο. Παρακολουθώντας λοιπόν το πρόγραμμα (έστω και σε βίντεο- αποσπάσματα) που έμοιαζε κακόγουστο υπερθεάμα της δεκαετίας του ’90, κάηκε και ο δικός μας εγκέφαλος!
Αναρωτιέμαι όμως ξανά… Αυτά είναι τα παιδιά που συναναστρέφομαι, ως καθηγήτρια, εδώ και λίγα χρόνια; Όχι. Έτσι διεκδικούν σήμερα τα παιδιά αυτό που θέλουν; Όχι. Με αυτόν τον τρόπο εκφράζονται; Με αυτόν τον τρόπο μιλούν, επικοινωνούν; ΌΧΙ. Αυτό λοιπόν αποφάσισα να «αποδείξω», πρώτα στον εαυτό μου και γι΄αυτό τον λόγο αποφάσισα να το διαπιστώσω ιδίοις όμμασι το κατά τα άλλα δικό μου συμπέρασμα. Έτσι οργάνωσα ένα μικρό και σύντομο «παιχνιδάκι» με κάποιους από τους νέους ανθρώπους που έχω επαφή σε συχνή βάση. Νέοι μαθητές μεταξύ 16-18 ετών διαλέγουν μια λέξη τυχαία, ενώ μαγνητοσκοπούνται (έτσι για να δημιουργηθεί ένα είδος επίπλαστου άγχους) και πάνω σε αυτή τη λέξη τοποθετούνται.
Ό,τι πήρα από αυτό το πείραμα επιβεβαίωσε τις θέσεις μου. Όλα τα παιδιά είχαν κάτι να πουν, κάτι να αναφέρουν, να δικαιολογήσουν την άποψη τους, είτε με μικρή παρότρυνση είτε με περισσότερη πίεση. Κάποια από αυτά δεν γνώριζαν τις λέξεις ή δεν είχαν άποψη κι αυτό κατέθεσαν. Την άγνοιά τους. Και ήταν σημαντικό να πουν «δεν ξέρω, δε γνωρίζω». Έκαναν το μεγάλο και δύσκολο βήμα παραδοχής της άγνοιάς τους. Είναι όμως και το πρώτο βήμα προς την ανακάλυψη καινούριων γνώσεων. Άλλωστε καλύτερα να πεις «δεν ξέρω» παρά να εκθέτεις τον εαυτό σου με αοριστολογίες, αερολογίες και…. χαζούλικες γλυκανάλατες δικαιολογίες!